Sinds de start van Frij Fryslân in 2021 leeft de wens om gezondheid anders te organiseren. Niet versnipperd en systeemgedreven, maar mensgericht, samen en vanuit gedeelde waarden. Een plek waar zorg gaat over de hele mens, en waar professionals elkaar versterken in plaats van naast elkaar werken.
Die droom krijgt nu concreet vorm. In oktober 2025 is in Wergea de Sûnenshûs pilot gestart. Wat jarenlang onderwerp was van gesprekken en plannen, wordt nu dagelijks in de praktijk ervaren.
Het Sûnenshûs staat niet op zichzelf. Binnen Frij Fryslân bouwen we stap voor stap aan de eerste levensbehoeften van onze leden: gezondheid, voedsel, ontmoeting, leren en energie. Geen losstaande initiatieven, maar een samenhangend ecosysteem waarin mensen samen vormgeven aan hoe zij willen leven.
Daarbij kiezen we bewust voor een coöperatieve aanpak. We willen minder afhankelijk zijn van grote systemen die vaak ver afstaan van de leefwereld van mensen. In plaats daarvan bouwen we aan een netwerk van autonome ondernemers en initiatieven die elkaar versterken, terwijl ze hun eigenheid behouden.
In het Sûnenshûs wordt iets zichtbaar dat essentieel is voor Frij Fryslân: de mienskip vormt de voedingsbodem voor ondernemerschap. De dertien zorgprofessionals die meedoen, zijn geen losse aanbieders die aansluiten bij een project. Ze maken al langer deel uit van de mienskip, delen onze waarden en bouwen mee aan het geheel.
Die verbondenheid zorgt voor vertrouwen. Voor ondernemers betekent dat een netwerk en zichtbaarheid die normaal jaren kosten om op te bouwen. Voor de mienskip betekent het toegang tot zorg die dichtbij voelt en echt aansluit. Zo ontstaat wederkerigheid: ondernemers brengen hun expertise in, de mienskip draagt en versterkt hen.
De pilot is bewust gestart zonder vastomlijnde juridische constructie. Eerst ervaren, leren en ontdekken wat werkt. In de afgelopen maanden zijn verkennende gesprekken gevoerd over samenwerking, verantwoordelijkheden en mogelijke modellen. Iedereen denkt mee vanuit de eigen situatie en tempo.
De eerste ervaringen zijn bemoedigend. De vraag vanuit de mienskip blijkt groot, cliënten waarderen de warmte en het feit dat verschillende vormen van zorg op één plek samenkomen. Professionals weten elkaar steeds makkelijker te vinden en leren van elkaars perspectief.
Tegelijk vraagt samen werken ook aandacht: goede communicatie, afstemming en gezamenlijke besluitvorming kosten tijd. Dat zien we niet als probleem, maar als onderdeel van het leerproces. Coöperatief werken vraagt niet alleen afspraken, maar ook openheid, betrokkenheid en geduld.
We zijn nog maar een paar maanden onderweg, maar zien al wat er mogelijk is wanneer zorg, ondernemerschap en mienskip samenkomen. Een plek die leeft, gedragen door mensen die willen bouwen aan zorg die klopt – menselijk, verbonden en toekomstgericht.
De Sûnenshûs pilot is nog volop in ontwikkeling. Stap voor stap ontdekken we hoe dit vorm kan krijgen. Zoals we binnen Frij Fryslân vaker zeggen: de praktijk wijst de weg.
Heb je vragen? Wil je in contact komen? Mail ons via gezondheid@frij.frl.